İncəsənət müalicə edir: Qalereyaya baş çəkmək bədənin və zehinin sağlamlığına necə təsir edir
30-oktyabr-2025
Turan Hüseynli
Yazı Ölçüsü:
Aparılan yeni bir araşdırmaya görə, qalereyada orijinal incəsənət əsərlərinə baxmaq stressi azaldır, ürək-damar xəstəlikləri riskini aşağı salır və immun sistemini gücləndirir.
"PostMedia" "The Guardian"a istinadən yazır ki, alimlər iştirakçıların fizioloji reaksiyalarını ölçüblər — onlar dünya şöhrətli rəssamlar Manenin, Van Qoqun və Qogenin əsərlərinə baxıblar. Nəticələr göstərib ki, incəsənət eyni anda immun, hormonal və sinir sistemlərinə müsbət təsir göstərir — bu, əvvəllər elmi şəkildə sübut olunmamış hadisə idi.
Araşdırma sübut edib ki, orijinal əsərlərə baxmaq təkcə emosional deyil, həm də bədəni sakitləşdirici və sağlamlığa müsbət təsir göstərən təcrübədir.
Tədqiqat London Kral Kolleci tərəfindən aparılıb və Böyük Britaniyadan 18–40 yaş arası 50 nəfər iştirak edib. İştirakçıların yarısı Londonun Kurtu qalereyasında orijinal əsərləri, digərləri isə eyni rəsmlərin surətlərini qalereyadan kənarda izləyiblər.
Hər iki qrupun bədənlərinə sensorlar bərkidilib; 20 dəqiqə ərzində onların ürək döyüntüsü və dəri temperaturu ölçülüb, baxışdan əvvəl və sonra tüpürcək nümunələri götürülüb.
Nəticədə, orijinal əsərlərə baxanlarda **stress hormonu – kortizolun səviyyəsi orta hesabla 22% azalıb, halbuki surətlərə baxanlarda bu göstərici cəmi 8% olub.
Stress və xroniki xəstəliklərlə əlaqəli "IL-6" və "TNF-alfa" adlı iltihab göstəriciləri də qalereya ziyarətçilərində müvafiq olaraq 30% və 28% azalıb, digər qrupda isə dəyişiklik müşahidə olunmayıb. Bu, incəsənətin bədəndəki iltihabi proseslərə sakitləşdirici təsir göstərdiyini sübut edir.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu bioloji markerlərin azalması mədəni təcrübələrin həm bədəni, həm də zehni qoruma potensialını göstərir.
Alimlər həmçinin qeyd ediblər ki, incəsənət immun, sinir və endokrin sistemlərini aktivləşdirir, hormon istehsalını tənzimləyir və insanın ümumi psixoloji vəziyyətini yaxşılaşdırır.
Beləliklə, bu unikal tədqiqat incəsənətin sağlamlığa təsirinə dair elmi sübutlar təqdim edir: sənət yalnız hisslərə deyil, həm də bədənə müalicəvi təsir göstərir.